سیاسی

زبان، هویت و قدرت؛ ریشه‌های یک مخالفت در افغانستان

خبرگزاری ثانیه | منتشر شده در تاریخ 14 سنبله 1405
نویسنده: خان محمد دلسوز تاجیک

اشتراک گذاری: فیسبوک | توییتر | واتس‌اپ | لینکدین
بازدیدها: 58

---

من وقتی در سال ۱۴۰۱ افغانستان را ترک کردم، نه مخالف طا.لبان بودم و نه موافق‌شان. نه خودم پیشینه سیاسی داشتم و نه خانواده‌ام با جریان‌های سیاسی مخالف یا موافق طا.لبان پیوندی داشتند. برای ادامه تحصیل به ایران آمدم تا بتوانم ماستری خود را بخوانم و برای گذران زندگی و تامین هزینه‌های خانواده‌ام کار و تلاش کنم؛ اما اتفاقاتی افتاد که پس از مدتی از دانشگاه انصراف دادم و به وطن برگشتم، چون در آن روزگار خیلی دلم می‌خواست در کنار خانواده‌ام باشم و در روزهای دشوار قوت قلب‌شان شوم.

مدتی چند ماه در وطن زندگی کردم، اما در آن مدت هنوز تصور نمی‌کردم آنچه در سطح جامعه و ولایت کوچک غور می‌بینم، بازتابی از یک تفکر گسترده‌تر در ساختار حکومت طالبان باشد. تا این‌که برای کاری خصوصی از غور به کابل سفر کردم و در آن سفر بود که انزوای زبان و هویت خود را از نزدیک دیدم و تازه دریافتم که مساله فراتر از چند برخورد و محدودیت پراکنده است. دیدم در مرکز قدرت و در سطح کلان رهبری طالبان، با تفکری روبه‌رو هستیم که در آن جهل، تعصب و انحصارطلبی مجال یافته و برای نابودی زبان و هویت ما تلاش‌های ملموسی صورت می‌گیرد.

همان‌جا بود که نگاه من تغییر کرد. دست به قلم شدم؛ نه برای دفاع از یک جریان سیاسی و نه به نمایندگی از کدام گروه خاص، بلکه برای نقد طالبان، اندیشه انحصارطلبانه پشتون‌ها و تعصبی که به باور من گاه زیر نام دین اسلام توجیه و اعمال می‌شود.

قلم من از همان‌جا زبان اعتراض پیدا کرد؛ اعتراضی برخاسته از مشاهده و درد، نه وابستگی سیاسی با گروه خاصی. با وجود همه این‌ها، در غور طالبان مرا به جرم «مقاومت» دنبال کردند؛ در حالی که من نه عضو مقاومت بودم، نه با هیچ جریان سیاسی مخالف طالبان رابطه داشتم و نه امروز عضو هیچ سازمان یا جریان سیاسی هستم. فقط به‌خاطر قلمم برچسب مقاومت خوردم؛ قلمی که گاهی در پای پست‌های امارتی‌های فریب‌خورده، بی‌پرده از آنچه می‌دیدم و بر دلم سنگینی می‌کرد، می‌نوشتم.

سرانجام، بار دیگر ناچار شدم خانواده و وطنم را ترک کنم؛ همان خانواده‌ای که برای بودن در کنارشان از دانشگاه انصراف داده و به وطن برگشته بودم. من امروز هم یک انسان آزاد و آزاده هستم؛ نه سخنگوی کدام جریان مخالف طالبان یا سیاسی هستم و نه وابسته به هیچ سازمانی. اما تا جان در بدن دارم، بر ضد طالبان با نام خودم می‌نویسم و مسوول سخن خودم می‌مانم.

اگر امروز مخالف طالبان و فکر طالبان هستم، این مخالفت را از هیچ جریان سیاسی به ارث نبرده‌ام؛ بلکه آن را از روزهایی دارم که واقعیت را از نزدیک دیدم، درد مردمم را لمس کردم و دیگر نتوانستم خاموش بمانم.